Met een accessoiredecoder schakel je wissels, seinen, lampjes, motoren in kermisattracties, windmolens, watermolens, etc.
In de beginjaren van de modelbaanautomatisering waren er in principe twee soorten: magneetartikeldecoders (zoals de Märklin K83) voor m.n. wissels, en schakeldecoders (zoals de Märklin K84) voor bijvoorbeeld lampjes en motoren. Deze waren verkrijgbaar voor Märklin Motorola en voor DCC. Deze decoders beschikken over vier paar uitgangen, rood en groen (wissel rechtdoor of afbuigend, lampje aan of uit) en hebben opeenvolgende adressen, startend met X maal 4 plus 1, dus 1 t/m 4, 5 t/m 8, etc.
Met één zo’n accessoiredecoder kun je dus vier lampjes schakelen. Dat maakt het best wel duur. Tegenwoordig zijn er ook decoders met 16 uitgangen. Hiermee kun je bijvoorbeeld 8 wissels schakelen. Deze decoders zijn te programmeren als magneetartikeldecoder of als schakeldecoder en kennen vaak allerlei extra functies, zoals het schakelen van knipperlichten of looplicht.
Maar je kunt met één zo’n decoder ook 16 lampjes schakelen. Elk van de 16 uitgangen is dan apart te schakelen. Deze 16 uitgangen zijn (nog steeds) gegroepeerd in 8 paren. Elk paar heeft drie contacten: een gemeenschappelijke plus (in het midden) en links en rechts een min voor “rood” en “groen”. Als je LEDs aansluit, moet je dus wel op de polariteit letten!
Op deze manier kun je ook gelijkstroommotoren schakelen, maar niet de bekende Fallermotoren, want die werken op wisselstroom. In dat geval moet je ze schakelen via een relais.
Het is wel een gepruts om al die draadjes in de juiste poorten vast te schroeven en dan ook nog steeds twee draadjes in de gemeenschappelijke plus. Bovendien kun je best meer lampjes aansluiten op een uitgang en dan wordt het helemaal een gepruts daar onder die treinentafel.
Daar heb ik het volgende voor bedacht. Op een extra printje soldeer ik een soort stekkerdozen, die ik dan verbind met de betreffende uitgang van de decoder. Elk blokje van 8 contacten is voor twee adressen en daarop kan ik dan per adres twee lampjes aansluiten. Omdat die decoders niet echt kortsluitvast zijn, heb ik ook nog een thermische zekering van 2A toegevoegd voor elk paar uitgangen. Deze onderbreekt razendsnel de stroom als deze te hoog wordt en herstelt zichzelf daarna weer.
Zo kun je gewoon elk te schakelen lampje voorzien van een stekkertje, twee stekkertjes per adres. Hierbij zijn de middelste vier contacten de plus, de buitenste contacten zijn de min.
